فروردین 13, 1399
والبی بلاگ » کریپتو پدیا » بلاک چین چیست ؟
کریپتو پدیا

بلاک چین چیست ؟

بلاک چین چیست

این یک مقاله کامل درباره بلاک چین است. فناوری بلاک چین Blockchain را می توان از بزرگترین اختراعات بشر بعد از اینترنت دانست که با ظهورش در دنیای اطلاعات و سیستم های بانکی و مالی تحولی نو ایجاد کرده است. امروزه در کنار ارز های متداول سنتی که اصطلاحا به آنها فیات (Fiat) گفته میشود صحبت از رمز ارزها در حال افزایش است. رمز ارزها عمدتا بر پایه فناوری بلاکچین کار میکنند که در این مقاله اختصارا به معرفی این فناوری خواهیم پرداخت.

مفهوم بلاک چین چیست

کلمه بلاکچین از دو بخش “بلاک” به معنای بلوک و “چِین” به معنای زنجیره تشکیل شده است. بلاک چین اولین بار در معنای واقعی و کاربردی، به عنوان روشی معرفی شد که طی آن یک کاربر اینترنتی بوسیله آن می تواند، یک دارایی دیجیتال خاص را به کاربری دیگر انتقال دهد و به این صورت است که این فرآیند تضمین شده که امن و مطمئن باشد، هرکسی بداند که آن انتقال صورت گرفته و کسی نتواند در آن تغییر ایجاد نماید.

به زبان ساده میتوان گفت که بلاکچین یک کاربر فضای مجازی را قادر میسازد تا بسته ای حاوی اطلاعات را به کاربر دیگری به صورت رمزنگاری شده در محیطی امن و ایمن ارسال کند.
انتقال اطلاعات در سیستم بلاکچین به صورت peer 2 peer (ارتباط مستقیم و بدون واسطه دو شخص حقیقی یا حقوقی) صورت میگیرد. حال برای انجام این تراکنش ها اطلاعات در داخل بلاک هایی ذخیره میشوند.
هر بلاک دارای هش مربوط به خودش است که به هش بلاک قبلی نیز مرتبط هست و چنانچه تغییری در داده ها ایجاد شود داده های بلاک های دیگر نیز تغییر می کنند، لذا عملیات انتقال داده ها و یا تراکنش های مالی صورت گرفته در این سیستم امکان دستکاری و تغییر ندارند و همچنین برگشت ناپذیر می باشند.
این مسئله دلیل نامگذاری این فناوری به نام Blockchain را واضحتر می کند. مجموعه این بلاک ها یک پایگاه داده تشکیل میدهد که این پایگاه به صورت غیر متمرکز میباشد و نهاد یا سازمان خاصی بر آن نظارت ندارد.

بلاک چین چیست
بلاک چین چیست

بلاک چین چگونه کار می‌کند؟

برای درک بهتر بلاکچین بهتر است با چگونگی کارکرد آن آشنا شویم. برای تشکیل فناوری ای بنام بلاکچین نیاز است سه فناوری مهم کنار هم قرار گیرند. هیچکدام از آنها شاید فناوری های جدید نباشند اما هماهنگی و کاربرد آنها در کنار یکدیگر، موضوعی کارا و تازه را پدید آورده و معرفی کرده است.این فناوری ها عبارتند از:

  • رمزنگاری نامتقارن (کلید خصوصی و عمومی)
  • یک شبکه توزیع مشترک برای ثبت و انتقال اطلاعات
  • الگوریتمی برای تایید و ثبت تراکنش ها

برای درک مفهوم کارایی بلاک چین به مثال زیر دقت کنید:

تصور کنید دو فرد A و B  قصد دارند از طریق اینترنت باهم تراکنش کنند. یا به عبارتی یکی دارایی دیجیتال خود را به دیگری انتقال دهد.

بلاک چین به زبان ساده 1

هرکدام از این افراد یک کلید عمومی و یک کلید خصوصی دارند. شاید بپرسید این کلیدها چه موارد مشابهی در دنیای واقعی دارند. خب بهتر است توجه شما را به این جلب کنم که این موضوع را می توان با کارت های عابر بانکی که در اختیار دارید مقایسه کرد.
چگونه؟ کلید عمومی همان شماره کارت بانکی و کلید خصوصی در واقع همان رمز کارت شماست. برای انتقال دارایی ها شما باید کلید عمومی داشته باشید که در واقع همان آدرس است و با کلید خصوصی انتقال را تایید می کنید.

بلاک چین به زبان ساده 2

یکی از اهداف شبکه بلاکچین ایجاد یک هویت دیجیتالی با مرجعی مشخص و مطمئن بوده که این هویت بر اساس مالکیتِ یک ترکیب از کلیدهای عمومی و خصوصی رمزنگاری شده می‌باشد.
در واقع ترکیب این دو کلید، یک امضای دیجیتال را نتیجه می دهد که این امضای دیجیتال،  کنترلی قدرتمندی  برای دارایی های دیجیتال توسط شما را فراهم می کند. برای درک بیشتر با ما همراه باشید:

بلاک چین به زبان ساده 3

 

هویت یا کلید خصوصی

اما به تنهایی این کنترل قدرتمند برای تضمین امنیت ارتباط (انتقال) کافی نیست. در حین اینکه هویت تایید می‌شود، باید با روش های تایید تراکنش ها ترکیب شود. در واقع برای انتقال دارایی دیجیتال، بایستی هم هویت دو طرف معامله  و هم تراکنش انجام شده تایید شود.

 

 شبکه توزیع مشترک

مسئله نیاز به یک شبکه توزیع را می‌توان با مثال ” اگر یک درخت در جنگل بیفتد”  ملموس تر نشان داد.

اگر در جنگل یک درخت بیفتد با دوربین هایی که افتادن آن را ضبط می‌کنند می توان تقریبا با قطعیت اعلام نمود که اکنون درخت افتاده است. چرا که ما شواهد تصویریِ تقریبا واضحی از این واقعه داریم.

بیشتر ارزش شبکه بلاک چین و فناوری آن این است که در این شبکه بزرگ ِتوزیع، اعتباردهنده ها (تایید کنندگان) مانند دوربین های مستقر در جنگل که افتادن درخت را مشاهده و ثبت می‌کنند، تراکنش ها را نیز به طور همزمان رصد، ضبط و تایید می‌نمایند.

آنها بجای دوربین از تاییدات ریاضی بهره می‌گیرند. البته که اندازه شبکه برای این امر بسیار حائز اهمیت است. این یکی از ویژگی های مهم شبکه بلاکچین است. این شبکه بسیار بزرگ بوده و توان محاسباتی زیادی را گردآوری کرده است.

 شبکه توزیع مشترک بلاکچین
شبکه توزیع مشترک بلاکچین

 

وقتی کلیدهای رمزنگاری شده در شبکه ی توزیع ترکیب می‌شوند، یک فرم کاربردی از تراکنش های دیجیتال پدید می آید. شاید بپرسید با این همه مفاهیم پیچیده، در نهایت تراکنش چگونه شکل می گیرد؟

پاسخ این پرسش این است که این فرآیند با اقدام فرد A شروع می شود. فرد A خواهان تراکنش با فرد B است. یعنی می خواهد یک دارایی دیجیتال را به  فرد B منتقل نماید. مثال کارت های بانکی را به خاطر بیاورید. فرد A باید کلید عمومی فرد B یعنی آدرسش را داشته باشد. حالا او با کلید خصوصی خود درخواست انتقال دارایی را می کند. این اقدام اطلاعاتی را شامل کلید خصوصی A، کلید عمومی B، ساعت، تاریخ و … در یک بلوک ذخیره می کند.
سپس این اطلاعات بین همه گره ها پخش می‌شود و تاییدکنندگان با حل پازل های محاسباتی پیچیده تراکنش ها را ردیابی و تایید می کنند.

بلوک های بلاکچین
بلوک های بلاکچین

 

الگوریتم سرویس‌دهی شبکه

در این جا یک فرد واقع گرا ممکن است با سوال “چرا باید چند میلیون رایانه با دوربین منتظر ثبت و تایید افتادن درخت باشند؟” فرآیند افتادن درخت را به چالش بکشد. حال سوال نیز پیش می آید که به عبارت دیگر، چگونه باید قدرت محاسباتی مورد نیاز برای سرویس‌دهی به شبکه جذب شده تا آن را امن نگه دارد؟ یا به بیان دیگر، چگونه می توان افرادی که تراکنش ها را تایید می‌کنند، به این کار و در واقع حفظ امنیت شبکه ترغیب کرد؟
پاسخ ساده است. در رابطه با بلاکچین، در ازای ارائه سرویس به شبکه برای افرادی که این کار را انجام می‌دهند، پاداش وجود دارد.

حال اینجاست که مفهومی به نام ماینینگ یا استخراج مطرح می شود. درواقع ماینینگ شامل فرآیندی است که توسط کامپیوترهای قدرتمند انجام شده و مسائل پیچیده ریاضی را حل می نماید تا تراکنش ها ثبت و تایید شوند. حل این پازل های محساباتی شبکه را پشتیبانی می کند و از طرفی برای کسانی که این کار را انجام می دهند، پاداش در نظر گرفته می شود.
این افراد با کمک سخت افزارهای قدرتمند استخراج، تراکنش ها را ثبت و از درستی آنها اطمینان حاصل می کنند. هرچه توان محاسباتی ماینرها بالاتر باشد، سرعت حل این پازل ها بیشتر خواهد بود و در نتیجه سریع تر به پاداش شبکه دست پیدا می کنند.

بنا بر آنچه گفته شد، با هماهنگی سه فناوری رمزنگاری نامتقارن، شبکه توزیع مشترک و الگوریتم پشتیبانی، فناوری بسیار کاربردی به نام بلاک چین پدید می آید که می تواند در زمینه های فراوان از جمله ارزهای دیجیتال، اهراز هویت، رای دادن، انتشار دیجیتالی خدمات، بورس، عرضه اولیه برای جذب سرمایه و …  مورد استفاده قرار گیرد.
از طریق این فناوری نوین، افراد می توانند به راحتی و با امنیت بالا اقدام به تراکنش  نمایند. با  توجه به پتانسیل و کارایی این فناوری، قطعا در آینده شاهد استفاده های بیشتری از آن خواهیم بود.

 

تاریخچه بلاکچین

اگر چه پیدایش فناوری بلاکچین به سال ۱۹۹۱ بر میگردد اما، اولین رمز ارز در سال ۲۰۰۹ با نام بیت کوین توسط شخصی با نام مستعار ساتوشی ناکاموتو معرفی شد که بر پایه فناوری بلاکچین کد نویسی شده بود.
در حقیقت با پیوند خوردن سیستم رمز نگاری و سیستم پرداخت، رمزارز و یا همان کریپتو (Cryptocurrency) بوجود آمد. این امر باعث گشت تا تحولی در نظام مالی و بانکی در سطح جهان ایجاد شود. پس از گذشت مدتی به تعداد این رمز ارزها اضافه شد، بطوریکه تا کنون حدود بیش از ۴۰۰۰ رمز ارز مختلف به دنیا معرفی شده است.
البته این موضوع گفتنی است که فناوری بلاکچین تنها مختص به رمز ارزها  نیست و در زمینه های مختلف جهت ارسال و دریافت داده ها به صورت رمز نگاری شده توسط کمپانی ها مورد استفاده قرار می گیرد.

 

ویژگی های بلاک چین چیست

 

امنیت

 همانطور که در بالا بدان اشاره شد بدلیل اینکه اطلاعات در سیستم های شخصی پردازش میشود هیچ ارگان و یا سازمانی بدان نظارت ندارد و بدلیل طبیعت بلاکچین که زنجیره ای از بلاک های حاوی اطلاعات است امکان دستکاری، تغییر و یا برگشت عملیات انجام شده و یا تراکنش مالی انجام شده وجود ندارد. لذا این سیستم دارای امنیت بالا جهت انتقال اطلاعات و یا انجام تراکنش های مالی است.

شفافیت

عدم وجود سرور مرکزی و غیر متمرکز بودن این سیستم باعث میشود تا تمامی افراد فعال در شبکه امکان دسترسی به اطلاعات را داشته باشند و دسترسی تنها به افراد و یا ارگان خاصی محدود نمی شود، لذا در صورت تغییر در اطلاعات، تمامی افراد بایستی آن تغییر را در سیستم خود اعمال کنند که این امری است غیر ممکن. به همین دلیل سیستم هم از امنیت بالایی برخوردار است و هم شفافیت در اوج خود قرار دارد.

غیرقابل تغییر بودن

 همانطور که در بالا ذکر شد به دلیل ماهیت بلاک چین امکان تغییر و یا حذف اطلاعات در آن امکان پذیر نمی باشد، چراکه هر گونه تغییر و یا حذف اطلاعات باعث ایجاد تغییر در کل سیستم شده و تمامی افراد ذیصلاح بایستی این تغییر را حذف یا تایید کنند و این امری غیر ممکن است.

پستهای مرتبط

درج دیدگاه

EnglishIran