لیدو (Lido) چیست؟

لیدو راه حلی برای مشکلات استیک اتریوم 2 است. افراد می توانند ETH استیک شده را نقد کنند یا با هر مقدار توکن در این فرایند مشارکت داشته باشند.

نوشته شده در معرفی ارزهای دیجیتال 8 دقیقه مدت مطالعه · >
لیدو stETH

با حمایت برخی از شرکت های معتبر خدماتی در زمینه استیکینگ ، لیدو توانسته یک راه حل برای مشکلات استیک در ” اتریوم 2 ” ایجاد کند. این قابلیت به کاربران اجازه می دهد تا ETH استیک شده خود را لیکویید کنند و بتوانند با هر مقدار توکن در این فرایند شرکت کنند. در ادامه به بررسی جزئیات این پروژه می پردازیم.

رتبه، سرمایه بازار و قیمت لحظه ای رمز ارز LDO

محدودیت های فعلی اتریوم 2.0

چندی پیش، اتریوم اقدام به راه اندازی نسخه دوم خود نمود. اتریوم 2 طبق سند اصلی اتریوم از مکانیزم ” اثبات سهام ” استفاده خواهد کرد. شبکه های اثبات سهام مدت زیادی است که در بازارهای رمز ارز فعالیت دارند. اما با شروع اثبات سهام در اتریوم، این شبکه از کازماس و تزوس نیز پیشی می گیرد و به بزرگترین شبکه اثبات سهام تبدیل خواهد شد. با این حال، نکات قابل توجهی در رابطه با اجرای اتریوم 2.0 وجود دارد. در ادامه به بررسی این سه موضوع می پردازیم.

  1. استیک کنندگان در ابتدا تا زمان شروع کار تراکنش ها در ETH 2.0 باید توکن های اتر (ETH) خود را قفل نگه دارند.
  2. توکن ETH در هنگام استیک نمی تواند منتقل/ترید شود یا به عنوان وثیقه مورد استفاده قرار گیرد. در واقع، این توکن ها قابلیت لیکویید شدن ندارند.
  3. کاربران می توانند تنها 32 توکن یا ضرایب این مقدار را استیک نمایند.

دوره قفل توکن استیک شده

اتریوم 2 در چند فاز راه اندازی می شود و اجرای مکانیزم استیک از قدم های ابتدایی آن است. اما همانطور که گفته شد، انتقال یا خرج توکن های استیک شده تا زمان اجرای فازهای نهایی اتریوم 2 میسر نخواهد بود. مدت زمان این اتفاق می تواند تا دو یا حتی سه سال باشد. این موضوع قطعا باعث می شود تا افراد کمتری شروع به استیک کنند. چون باید توکن های خود را برای مدت طولانی و بدون قابلیت های چندان در اختیار این شبکه بگذارند.

عدم امکان نقدینه سازی

در طول بازه زمانی ذکر شده، توکن ETH استیک شده را نمی توان انتقال داد یا لیکویید کرد. حتی پس از فعال شدن تراکنش ها و امکان آزادسازی توکن های استیک شده، اتر استیک شده به اندازه مدت زمان دوره استیک همچنان غیر قابل نقدینه سازی باقی خواهد ماند. بدین ترتیب، یک دو راهی در پیش روی کاربران قرار می گیرد. آنها باید تأمین امنیت شبکه از طریق استیک یا حضور در دیفای (DeFi) را انتخاب کنند. یعنی پاداش های حاصل از استیک یا ییلد حاصل از پروتکل های دیفای.

لزوم استیک ضرایبی از 32 اتر

یکی دیگر از مشکلات اصلی، الزام استیک 32 اتر یا ضرابی از این مقدار است. بدین ترتیب، یک کاربر باید مبلغ هنگفتی را برای این کار صرف کند. برای مثال، افرادی که 5 اتر دارند نمی توانند به تنهایی در استیک این شبکه مشارکت کنند. همچنین کسی که 45 اتر داشته باشد، تنها می تواند 32 واحد آن را به استیک اختصاص دهد.

معرفی لیدو (Lido)

هنگامی که کاربران از لیدو برای استیک اتر در بیکن چین اتریوم استفاده می کنند، توکن stETH را دریافت خواهند کرد. این توکن در واقع معادل اتر آنها در بیکن چین است. (به نسبت 1:1). می توان گفت که این توکن به عنوان پلی برای انتقال پاداش های استیک در اتریوم 2 به اتریوم 1 عمل می کند. هر چه پاداش استیک کاربر در اتریوم 2 بیشتر شود، موجودی آنها در بیکن چین نیز افزایش می یاید. موجودی اتریوم کاربر در زنجیره بیکن افزایش خواهد یافت. این موجودی روی یکبار آپدیت می شود.

کاربران همچنین می توانند از توکن stETH خود درست همانند اتر عادی استفاده کنند. (خرید، فروش و ترید). همچنین به دلیل سازگاری این توکن با پروژه های دیفای، می توانند از آن به عنوان وثیقه برای دریافت وام درون زنجیره استفاده کنند.  وقتی مکانیزم تراکنش ها در اتریوم 2 راه اندازی شود، کاربر می تواند stETH خود را دوباره به اتر تبدیل کند. برخی معتقداند که لیدو می تواند یکی از پایه های اصلی لایه های طبقاتی (لگو مانند) اتریوم باشد.

لیدو قصد دارد تا با ایجاد قابلیت استیک اتر و مشارکت در وام دهی درون زنجیره با stETH، مشوق های تبعیض آمیز اتریوم 2 را از ببرد. در نتیجه، کاربران می توانند به ییلدهای اضافی از دیگر پروتکل ها دسترسی پیدا کنند و امنیت شبکه افزایش خواهد یافت.

نحوه کار لیدو

سازمان خودگردان غیر متمرکز لیدو ( Lido DAO) انجمنی است که مسئولیت ارائه خدمات لیکویید استیکینگ اتریوم را بر عهده دارد. لیدو به کاربران اجازه می دهد تا بدون قفل کردن دارایی و نگهداری از زیرساخت استیکینگ، پاداش استیک دریافت کنند.

با سپرده گذاری اتر در قراردادهای هوشمند لیدو، کاربر توکن stETH (اتر استیک شده) دریافت خواهد کرد که یک ERC-20 است. این توکن معادل موجودی اتر استیک شده و پاداش های آن در بیکن چین است. با فعال شدن تراکنش ها در این زنجیره، کاربران می توانند stETH خود را به اتر تبدیل کنند. تا آن زمان، کاربران قادر به ترید و انتقال توکن های stETH خواهند بود.

رفع محدودیت های اتریوم 2.0

استیک اتر در مراحل ابتدایی اتریوم 2 به معنای پذیرش ریسک قفل شدن دارایی تا زمان راه اندازی تراکنش ها است. تا آن زمان نمی توان دارایی را آزاد کرد و انتقال داد.

برای اعتبارسنجی در زنجیره بیکن، فرد باید 32 اتر را سپرده گذاری کرده و یک کلید عمومی و یک آدرس برداشت برای این کار تعیین کند. همانطور که ذکر شد، دارایی تا زمان راه اندازی تراکنش ها غیر قابل آزادسازی خواهند بود. تا آن زمان شما تنها می توانید در زنجیره بیکن به اعتبارسنجی بپردازید. در طول این بازه، کاربر باید زیرساخت اعتبارسنجی خود را اجرا و کنترل کند. در صورتی که مشکل کوچکی در راه اندازی این زیرساخت پدید آید، ممکن است حجم استیک کاهش یافته (اسلشینگ) و کاربر متحمل ضرر شود.

حتی به دلایلی مثل وجود یک باگ در نود کاربر یا مشکلات اتصال به اینترنت نیز کاربر می تواند جریمه شود. به همین دلایل، استیک در فازهای ابتدایی اتریوم اصلاً جذاب به نظر نمی آید. چون امکان توقف فرایند استیک نیز وجود ندارد. در رابطه با این مشکلات، لیدو تلاش کرده تا دسترسی کاربران به اتر استیک شده آنها را میسر سازد. لیدو در واقع یک زیرساخت غیر متمرکز برای صدور توکن لیکویید و انعطاف پذیر است.

اهداف لیدو

اهداف اصلی پروژه لیدو عبارتند از:

  • ایجاد فرصت استیکینگ برای کاربران؛ بدون نیاز به قفل کردن دارایی.
  • ایجاد انعطاف در میزان دارایی قابل استیک؛ بدون تعیین محدودیت بر تعداد توکن ها.
  • کاهش ریسک از دست دادن پاداش به دلیل مشکلات نرم افزاری یا رفتار مخرب یک عضو ثالث.
  • ارائه stETH به عنوان یک توکن پایه برای دیگر اپلیکیشن ها و پروتکل ها. (به عنوان وثیقه در وام دهی یا دیگر راهکارهای دیفای).
  • ارائه جایگزین برای استیک در صرافی، استیک شخصی و دیگر پروتکل های غیر متمرکز و نیمه حضانتی.

اجزای ساختار لیدو

در ادامه مقاله به معرفی اجزای اصلی پروتکل استیکینگ لیدو می پردازیم.

استخر استیک

استخر استیک، قرارداد هوشمند مرکزی لیدو است. این قرارداد مسئول پس اندازها و برداشت های اتر، ساخت و سوزاندن stETH، تفویض دارایی به اپراتورهای نود، تعیین کارمزد برای پاداش های استیک و پذیرش آپدیت از سوی قرارداد اوراکل است. منطق (لاجیک) مدیر اپراتورهای نود به یک قرارداد هوشمند جداگانه به نام “دفتر ثبت اپراتورهای نود” (NodeOperatorsRegistry) ارسال می شود.

اتریوم 1 و زنجیره بیکن
اتریوم 1 و زنجیره بیکن

کاربران، اتر خود را به قرارداد استخر استیک می فرستند تا در ازای آن توکن stETH ساخته شود. آن اتر نیز بین اپراتور نودها توزیع می گردد تا توزیع همگون باشد. همچنین مقدار سپرده گذاری شده نیز توسط نودهای اعتبارسنج تأیید می گردد. مقادیر اتر برداشت شده از حساب هم به امضای مالکان می رسد یا به یک قرارداد هوشمند قابل آپدیت ارسال می شود. مورد دوم زمانی اتفاق می افتد که برداشت اتر مورد تأیید انجمن قرار بگیرد.

دیگر وظایف اپراتورها

اپراتورها تراکنش های زنجیره بیکن را نیز اعتبارسنجی می کنند. DAO اقدام به انتخاب اپراتور نودها می کند و آدرس آنها را به قرارداد دفتر ثبت اپراتورهای نود اضافه می کند. اپراتورهای مورد تأیید باید مجموعه ای از کلیدها را برای تعیین اعتبار تولید کنند و آنها را در قرارداد هوشمند ارائه دهند. با دریافت اتر از کاربران، این مقادیر در بسته های 32 تایی میان اپراتورهای فعال توزیع می گردد. قرارداد استخر استیک شامل فهرستی از اپراتور نودها، کلیدهای آنان و لاجیک توزیع پاداش ها میان آنها است.

نقش اوراکل ها در لیدو و شبکه اتریوم
نقش اوراکل ها در لیدو و شبکه اتریوم

اوراکل نیز قراردادی است که موجودی اعتبارسنج های “DAO” را در زنجیره بیکن دنبال می کند. این موجودی ممکن است به دلیل تجمع پاداش بالا برود یا اینکه به دلیل جریمه های استیک کاهش یابد. اوراکل ها نیز توسط DAO تعیین می گردند. این اطلاعات به صورت روزانه ثبت می شوند و یک موجودی دقیق از توکن های stETH کاربران ارائه می کنند. در روزهایی که با پاداش همراه بوده است، مقدار کمی از توکنهای stETH به عنوان پاداش برای اپراتور نودها و صندوق بیمه و توسعه DAO ساخته می شود.

توکن stETH

stETH یک توکن ERC-20 است که نماینده اتر استیک شده در لیدو می باشد. این توکن ها به محض سپرده گذاری استخراج می شوند و در هنگام بازپس گیری سوزانده می شوند. توکن stETH دارای نسبت 1:1 با اترهای استیک شده است. موجودی این توکن ها به صورت روزانه به روز رسانی خواهد شد. (در صورتی که اوراکل ها تغییری را گزارش کنند).

سازمان خودگردان غیر متمرکز لیدو (Lido DAO)

به نظر می رسد که DAO یک ساختار بهینه برای لیدو باشد. اگر قرار بود لیدو بدون حاکمیت غیر متمرکز راه اندازی شود، کاربران باید به مؤسسه دیگری برای ایجاد تناسب میان توکن های stETH با اترهای استیک شده اعتماد می کردند. (همچون تتر که باید در رابطه با حفظ شدن نسبت 1:1 USDT با دلار، به سازمان خزانه داری آمریکا اعتماد کند). در عوض، لیدو با توزیع قدرت حاکمیتی بین اعضای انجمن غیر متمرکز خود توانسته ریسک احتمالی را برای کاربران کاهش دهد. علاوه بر این:

  • لیدو کاملاً وابسته به طراحی و چارچوب بیکن چین است.
  • پروتکل استیک اتریوم 2 ممکن است تغییر کند. پس لیدو باید قابل به روز رسانی باشد.
  • یک سرویس دهنده بیمه باید انتخاب شود و شرایط بیمه اسلشینگ باید مورد مذاکره قرار بگیرد.
  • حاکمیت DAO بهتر از یک شخص یا سازمان ثالث برای تصمیمات در رابطه با تغییرات لیدو است.
  • یک DAO قادر به تأمین هزینه لازم برای توسعه و آپدیت پروتکل از خزانه توکن DAO است.
  • این سازمان، بخشی از کارمزدهای خدماتی را از لیدو به دست می آورد. این سرمایه می تواند در توسعه و بیمه این شبکه استفاده شود.

مطالب مرتبط

اینجکتیو پروتکل رمز ارز INJ

اینجکتیو پروتکل (INJ) چیست؟

نوشته شده در معرفی ارزهای دیجیتال
  ·   11 دقیقه مدت مطالعه
ایمیوتبل ایکسIMX

ایمیوتبل ایکس (Immutable X) چیست؟

نوشته شده در معرفی ارزهای دیجیتال
  ·   9 دقیقه مدت مطالعه
رمز ارز کارتزی

کارتزی (Cartesi) چیست؟

نوشته شده در معرفی ارزهای دیجیتال
  ·   14 دقیقه مدت مطالعه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *