وب 3 چیست؟

وب 3 یا همان نسل سوم اینترنت می تواند پردازش اطلاعات را مانند انسان انجام دهد. این توانایی به کمک سیستم های هوش مصنوعی میسر می شود.

نوشته شده در مقالات 7 دقیقه مدت مطالعه · >
وب 3

یک شبکه اینترنت جدید را تصور کنید که تمام اطلاعات ورودی شما را درک کند و به راحتی آنها را تفسیر نماید. بدین ترتیب، همه اطلاعات اعم از صوتی، تصویری یا غیره کاملاً پیش رو و در دسترس شما خواهند بود. این انقلاب در عرصه وب و اینترنت به اوج خود رسیده است. اکثر کارشناسان به این شبکه لقب وب 3 (Web 3.0) را داده اند.

در حال حاضر کاربردهای سطحی از اینترنت نسل سوم به همگان نمایش داده شده است. اما مدت زیادی طول خواهد کشید تا پتانسیل های واقعی این بستر آشکار گردد. اما وب 3 چیست و چگونه کار می کند؟ این نوآوری چگونه می تواند زندگی ما را دستخوش تغییر کند؟ در ادامه به بررسی این موضوع می پردازیم.

وب 3 به زبان ساده

وب 3 در ابتدا با نام وب معنایی (Semantic Web) توسط تیم برنرز لی (Tim Berners-Lee) نامگذاری شد. هدف این بود که وب معنایی تبدیل به یک شبکه هوشمندتر، مستقل تر و آزادتر شود. دقیق تر بگوییم، وب 3 در تلاش بود تا اطلاعات را به صورتی غیر متمرکز جا به جا کند. این اتفاق می تواند جهشی بزرگ نسبت به نسل فعلی اینترنت (Web 2.0) باشد. چون اکثر کدهای انباشتی در وب 2 به صورت متمرکز ذخیره می شوند.

علاوه بر این، کاربران و دستگاه ها با استفاده از وب 3 می توانند با اطلاعات و داده ها به تعامل بپردازند. البته برای تحقق این قابلیت، برنامه ها باید قادر به فهم مفهومی و متنی اطلاعات باشند. در نتیجه، دو اصل مهم در وب 3 عبارتند از وب معنایی و هوش مصنوعی.

وب 3، رمز ارزها و بلاکچین

شبکه های وب 3 بر پایه پروتکل های غیر متمرکز کار می کنند. تمرکززدایی همان اصل پایه در بلاکچین و پروژه های رمز ارز است. بنابراین می توان انتظار داشت که این سه حوزه فناوری در آینده همکاری های بیشتری داشته باشند. این حوزه ها به صورت یکپارچه و خودکار از طریق قراردادهای هوشمند با یکدیگر قابل ترکیب هستند. پروژه های زیادی در این خصوص وجود دارند. برخی از آنها فقط روی انجام تراکنش ها تمرکز دارند. اما برخی دیگر معطوف به اشتراک گذاری فایل ها هستند. همچون فایل کوین (Filecoin). برخی دیگر نیز تلاش می کنند تا ساختارهای مالی را به کلی تغییر دهند. این پروژه ها جزو اکوسیستم امور مالی غیر متمرکز یا همان دیفای هستند.

فناوری وب 3

صحبت در مورد نسل جدید شبکه اینترنت از سال 2001 آغاز شد. اما این مفهوم اولین بار توسط جفری زلدمن (Jeffrey Zeldman)، یکی از طراحان نسخ وب 1 و 2، بر سر زبان ها افتاد.

وب 3 قرار است سرانجام با استفاده از ابزارهای قدیمی وب در کنار تکنولوژی های جدید بلاکچین و هوش مصنوعی آغاز به کار کند. بدین ترتیب، تعامل میان کاربران توسعه می یابد و اینترنت کاربردهای بیشتری ارائه خواهد کرد. وب 3 در واقع یک نسخه آپدیت شده از وب 1 و وب 2 است.

وب 1 (1989- 2005)

وب 1 (وب استاتیک) اولین و مطمئن ترین نسخه اینترنت در دهه 1990 بود. البته این نسخه تنها به اطلاعات محدودی دسترسی داشت و کاربران نیز در آن نمی توانستند با یکدیگر تعامل برقرار کنند. در آن زمان، ایجاد یک صفحه کاربری یا کامنت گذاشتن در مقاله دیگران اصلاً تعریف نشده بود.

وب 1 هیچ الگوریتمی برای بررسی و غربال گری صفحات مختلف کاربری نداشت. به همین دلیل، کاربران به سختی می توانستند اطلاعات مد نظر خود را پیدا کنند. این نسخه وب شبیه به یک جاده یک طرفه با عرض کم بود. چون تنها عده معدودی می توانستند اطلاعات خود را در اختیار سایرین قرار دهند.

وب 2 (2005- اکنون)

وب 2 (وب اجتماعی) به کمک فناوری هایی همچون برنامه های جاوا، HTMLS، CSS3 و … توانست انقلابی در بستر اینترنت ایجاد کند. بدین ترتیب، شرکت های نوپا و افراد می توانستند اطلاعات خود را در پلتفرم هایی همچون یوتیوب، فیسبوک، ویکی پدیا و … قرار دهند.

با ظهور وب 2، تولید محتوا توسط شبکه های اجتماعی و افراد شکوفا شد. زیرا اکنون اطلاعات می توانست بین پلتفرم ها و اپلیکیشن های مختلف توزیع شود. پس از آن ابزارهای لازم برای ایجاد انقلاب اینترنتی توسط چندین متخصص به وجود آمد، که یکی از مهمترین آنها جفری زلدمن بود.

وب 3 (در آینده)

وب 3 مرحله بعدی توسعه وب است که اینترنت را هوشمندتر می سازد. در این قالب، پردازش اطلاعات با هوشی شبیه به انسان انجام می پذیرد. این هوش به کمک سیستم های پیشرفته هوش مصنوعی میسر می شود که در خدمت انسان ها عمل می کنند.

تیم برنرز لی گفته است که وب 3 (وب معنایی) قرار است به صورت اتوماتیک با سیستم ها و دستگاه های خانگی و افراد ارتباط برقرار کند. در نتیجه، فرایندهای تولید محتوا و تصمیم گیری تحت نظارت انسان ها و دستگاه ها صورت می پذیرند. بدین ترتیب، تولید و توزیع هوشمند محتوای کاربردی نزد همه کاربران اینترنت میسر می گردد.

ویژگی های اصلی وب 3

برای فهم بهتر نسخه بعدی اینترنت، بهتر است نگاهی به شاخصه های اصلی آن بیندازیم. وب 3 دارای ویژگی های زیر است:

  • پوشش گسترده،
  • وب معنایی،
  • هوش مصنوعی،
  • گرافیک سه بعدی.

پوشش گسترده

“پوشش گسترده” (Ubiquity) به معنای ظرفیت بالا برای حضور همه جانبه به صورت آنی است. این حضور به صورت مطلق و همه گیر خواهد بود. وب 3 قادر است تا دسترسی اینترنت را برای همه، در هر نقطه از جهان و هر لحظه فراهم سازد. در آینده، دستگاه های متصل به اینترنت تنها شامل کامپیوترها و موبایل های هوشمند کنونی در بستر وب نخواهند بود. زیرا فناوری اینترنت اشیاء (IoT) می تواند دستگاه های هوشمند جدیدی را در اختیار کاربران قرار دهد.

وب معنایی

“semantic” (معنایی) به دانش مطالعه رابطه میان کلمات گفته می شود. در عمل، توانایی درک معنایی از صرف و نحو معمول فراتر می رود و می تواند احساس و معنای یک عبارت را از ایموجی ها، استیکرها یا علامت های نحوی و … درک کند. این قابلیت به دستگاه ها اجازه می دهد تا معنا و احساسات را با تحلیل اطلاعات رمزگشایی کنند. در نتیجه، تجربه کاربر از محیط اینترنت با استفاده از اتصال اطلاعات بهتر خواهد شد.

هوش مصنوعی

اگرچه قابلیت هوش مصنوعی در وب 2 هم وجود دارد، اما همچنان اکثراً توسط انسان ها مدیریت می شود. همین موضوع باعث شده تا این شبکه در برابر خطاهای انسانی آسیب پذیر باشد. از جمله این خطاها می توان به بررسی مغرضانه یک کالا یا امتیازدهی نادرست اشاره کرد. برای مثال، یک نهاد می تواند به راحتی چندین نفر را جمع کرده و نظرات مثبتی را برای خود درج کند. بنابراین، اینترنت نیاز به هوش مصنوعی دارد که بتواند اطلاعات اصل را از فرع جدا کرده و یک بازخورد درست از محصول ارائه دهد.

هوش مصنوعی گوگل به تازگی توانسته حدود 100 هزار بازخورد منفی از اپلیکیشن رابین هود (Robinhood) را در پلی استور حذف کند. این کامنت ها در تلاش برای زمین زدن این اپلیکیشن قرار داده شده بودند. این تنها یکی از نمونه های کاربردی هوش مصنوعی است. این فناوری به زودی در اینترنت نسل 3 قرار داده خواهد شد تا پلتفرم های آنلاین به نتایج درستی از کاربران دست یابند. به کمک فناوری هوش مصنوعی و دستیابی به اطلاعات غیر مغرضانه، می توان اطلاعات را مطابق با میل کاربران به آنان ارسال کرد.

گرافیک سه بعدی

برخی از تحلیلگران،  نام “وب فضایی” را نیز بر وب 3 نهاده اند. آن ها معتقدند که وب 3 قادر خواهد بود تا مرز میان دنیای فیزیکی و دیجیتال را به کمک فناوری های گرافیکی جا به جا کند. بدین ترتیب، جهان مجازی سه بعدی به روی کاربران باز خواهد شد.

اپلیکیشن های وب 3

اپلیکیشن های وب 3 باید قادر به پردازش حجم بالایی از اطلاعات باشند و بتوانند این اطلاعات را در قالب دانش مورد نیاز در اختیار کاربر قرار دهند. این اپلیکیشن ها هنوز در مراحل ابتدایی توسعه هستند.

اما برخی شرکت ها توانسته اند گام هایی بلند در این عرصه بردارند. شرکت های گوگل، آمازون و اپل از جمله این شرکت ها هستند. در اینجا به دو مورد از اپلیکیشن هایی می پردازیم که توانسته اند از فناوری وب 3 استفاده کنند.

سیری (Siri)

در طول سال های اخیر، دستیار هوش مصنوعی اپل با قابلیت کنترل صوتی توانسته تا کاربران زیادی را مجذوب خود کند. این اپلیکیشن اولین بار در مدل آیفون 4s تعبیه شد. اپلیکیشن سیری از قابلیت تشخیص صدا در کنار هوش مصنوعی استفاده می کند تا از فرمان های شخصی و پیچیده پیروی کند.

امروزه برنامه هایی همچون سیری، الکسا (Alexa) از شرکت آمازون یا بیکسبی (Bixby) از شرکت گوگل می توانند سؤالاتی همچون “نزدیک ترین رستوران کجاست؟” را بفهمند و سریعاً جوابی مناسب را ارائه دهند.

وولف رم آلفا (Wolfram Alpha)

وولف رم آلفا یک موتور دانش محاسباتی است. این اپلیکیشن می تواند با استفاده از محاسبات بلافاصله پاسخ شما را بدهد. کافی است عبارت “مقایسه انگلستان با برزیل” را در گوگل و در آلفا جستجو کنید تا تفاوت های این دو موتور را مشاهده کنید. بیایید نگاهی به تفاوت موتور آلفا با موتورهای جستجوی فعلی بیندازیم.

با جستجوی “جام جهانی” در گوگل می توانید نتایج اخیر جام جهانی “فوتبال” را مشاهده کنید. به دلیل محبوبیت احتمالی جستجوی واژه “فوتبال”، گوگل خودش این واژه را به عبارت جستجوی شما اضافه می کند. در سوی دیگر، موتور آلفا یک مقایسه جامع از آن دو کشور را به شما ارائه می دهد. این همان تفاوت اصلی میان وب 2 و وب 3 است.

سخن پایانی

اینترنت جدید می تواند محیط جستجوی دقیق تری را پیش روی کاربران بگذارد. قابلیت های جستجوی هوشمند و شبیه به انسان در کنار ویژگی های غیر متمرکز می توانند یک نسخه وب کامل را ایجاد کنند. این قابلیت ها از طریق اعطای حق کامل نظارت افراد بر اطلاعات خود ایجاد می گردد.

با ظهور نسخه وب 3، اینترنت از قبل نیز بیشتر در زندگی روزمره وارد خواهد شد. همه دستگاه های آفلاین فعلی (همچون یخچال، جارو برقی، مایکروویو، …) در بستر اینترنت اشیاء به سرورهای خودکار و برنامه های غیر متمرکز (dApps) وصل خواهند شد. بدین ترتیب، حوزه هایی همچون بلاکچین و دارایی های دیجیتال قادر خواهند بود تا قرن 21 را متحول سازند.

مطالب مرتبط

آینده پول

آینده پول

نوشته شده در مقالات
  ·   4 دقیقه مدت مطالعه
ویژگی های بلاک چین

سه ویژگی بلاک چین که مانع کلاهبرداری می شود

نوشته شده در مقالات, مقالات بلاکچین
  ·   3 دقیقه مدت مطالعه
برداشت های اشتباه از بیت کوین

بیت کوین و سه باور غلط در مورد آن

نوشته شده در مقالات, مقالات بیت کوین
  ·   2 دقیقه مدت مطالعه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

×